رمضان، ماه عبادت و بندگی و راز و نیاز با معبود جهان است در روایات اسلامی تاکید شده که در این ماه با توجه و خضوع بیشتر، نمازها را بجا آورند و از نمازهای مستحبی در شب و روز غفلت نورزند و بدین ترتیب با یک تمرین یک ماهه همه مومنین به عبادت خالصتری موفق می شوند و جانها به خدا نزدیک تر می گردد.
رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم در این زمینه می فرماید: و هر کس در این ماه رمضان نماز مستحبی بجا آورد خداوند، برائت او را از اتش دوزخ خواهد نوشت.
و نیز از رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم روایت شده: «هر کس از شما در این ماه دو رکعت نماز برای خدای عز و جل و بزرگ بخواند خوداوند او ار خواهد آمرزید.» (امالی شیخ صدوق، ص33)
حضرت صادق علیه السلام می فرماید: «همواره پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم چون ماه رمضان فرا می رسید نمازهای بیشتری بجا می آورد و من نیز در ماه رمضان ، افزونتر می خوانم و شما نیز افزونتر بخوانید» (وافی، ج2، ص66)
افطاری دادن
موضوع افطاری دادن به روزه داران و تقدیر از این بندگان صالح و پاک از سنت های سابقه دار اسلامی است که در تمامی اعصار و قرون مورد اهتمام مسلمانان بوده و نه نتها در اعصار پیامبر و امام علیهم السلام رایج بوده بلکه در عصرهای دیگر نیز همچنان به قوت خود باقی بوده و می باشد.
روزه داران با پیروزی بر هوای نفس قلب هایشان را از هر گونه کینه و تفرقه پاک می کنند و کدورتهایی را که ممنشاء شیطانی دارد مبدل به صفا و صمیمیت می سازند و ماه رمضان بهترین فرصت برای این دگرگونی و عالی ترین فصل برای وحدت در قلب های موحدین است.
رسول خدا صلی الله علیه و آله وسلم به این نکته مهم توجهی خاص فرموده و به مسلمین دستور می فرماید که برای ایجاد اتحاد و انسجام میان همه اقشار جامعه همدیگر را به بهانه افطار دعوت کنید تا در سایه ماه رمضان اتحاد و اتفاق هر چه بیشتر میان مسلمانان ریشه بدواند. در این باره آن حضرت می فرماید:
«ای مردم! هر کس از شما مومن روزه داری را در این ماه افطاری دهد، برای او است در مقابل این عمل، ثواب آزاد کردن بنده، و آمرزش گناهان گذشته اش.
عرض کردند: یا رسول الله برای همه ما مقدور نیست که به یک صائم و روزه دار افطاری بدهیم.
پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم فرمود: بترسید از آتش جهنم(بهانه جویی نکنید) و اگر چه به یک نصفه خرمایی و یا یک جرعه آب به روزه داری بدهید و روزه او را باز کنید به این ثواب بزرگ نائل می آیید.
رسیدگی به مستمندان
از نتایج بارز روزه برانگیختن حس همدردی نسبت به مستمندان و هم نوعان تنگدست است انانکه زندگی آسوده ای دارند و رنج فقر و طعم گرسنگی و تشنگی را نچشیده اند ممکن است از حال مستمندان غافل بمانند و روزه وسیله ای است که انان را از غفلت می رهاند و رنج مستمندان را به یاد آنان می آورد تا به دستگیری فقیران همت گمارند و به دردل انان برسند.
به همین جهت است که به احسان و اطعام و انفاق به مستمندان در ماه مبارک رمضان بسیار سفارش شده است و نبی مکرم اسلام صلی الله علیه و آله وسلم یکی از موارد برنامه پربار رمضان را صدقه و انفاق بر مستمندان قرار داده و فرموده اند: بر فقرا و مسکینان خود صدقه بدهید.
امام صادق علیه السلام نیز در این زمینه می فرماید: کسی که در ماه رمضان صدقه ای بدهد خداوند هفتاد نوع بلا و گرفتاری را از او دفع خواهد فرمود.(بحار، ج93، ص319)
