برای شناخت یاران و پیروان پیامبر اعظم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) بهترین میزان قرآن کریم است.خداوند سبحان بخشی از ویژگی های یاران پیامبر اکرم(صلّی الله علیه و آله وسلّم) را در آخر سوره فتح چنین بر شمرده است

«مُّحَمَّدٌ رَّسُولُ اللَّهِ وَ الَّذِینَ مَعَهُ أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاء بَیْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا یَبْتَغُونَ فَضْلًا مِّنَ اللَّهِ وَ رِضْوَانًا سِیمَاهُمْ فِی وُجُوهِهِم مِّنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَلِكَ مَثَلُهُمْ فِی التَّوْرَاةِ وَ مَثَلُهُمْ فِی الْإِنجِیلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَى عَلَى سُوقِهِ یُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِیَغِیظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُم مَّغْفِرَةً وَ أَجْرًا عَظِیمًا[فتح/ 29] محمد فرستاده خدا است و كسانی كه با او هستند در برابر كفار سرسخت و شدید، و در میان خود مهربانند، پیوسته آنها را در حال ركوع و سجود میبینی، آنها همواره فضل خدا و رضای او را می طلبند، نشانه آنها در صورتشان از اثر سجده نمایان است، این توصیف آنها در تورات است، و توصیف آنها در انجیل همانند زراعتی است كه جوانه های خود را خارج ساخته، سپس به تقویت آن پرداخته، تا محكم شده، و بر پای خود ایستاده است، و به قدری نمو و رشد كرده كه زارعان را به شگفتی وامی دارد! این برای آن است كه كافران را به خشم آورد، خداوند كسانی از آنها را كه ایمان آورده اند و عمل صالح انجام داده اند وعده آمرزش و اجر عظیمی داده است.»
اگر بخواهیم افراد و جریان هایی که در خط و راه پیامبر اعظم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) هستند را بشناسیم، بهترین معیار، کلام خداوند عزیز است؛ که ویژگی های یاران اسلام ناب محمدی(صلّی الله علیه وآله وسلّم) را در قرآن کریم برشمرده است.حضرت حق اولین ویژگی یاران پیامبر اعظم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) را شدت و سرسختی با کافران ذکر فرموده است. «وَ الَّذِینَ مَعَهُ أَشِدَّاء عَلَى الْكُفَّارِ كسانی كه با او هستند، در برابر كفار سرسخت و شدید هستند.» بنابراین کسانی که با کفار و دشمنان اسلام هم نشینی و سازش دارند و با رژیم غصبی اسرائیل و آمریکا طرح دوستی می ریزند، از خط اصیل اسلام ناب بسیار فاصله دارند و در عمل این آیه قرآن کریم را نادیده گرفته و پایمال می کنند. آنها که نسبت به مؤمنین با شدت و با کافران نرمش و سازش برخورد می کنند و در حقیقت اشداء علی المؤمنین رحماء علی الکفار هستند و عکس این آیه عمل می کنند. این جریان ها در عمل نسبت به مسلمین و برادران دینی خشونت می ورزند و آنها را مورد هجوم و قتل قرار می دهند و بجای ضربه به صهیونیست ها، با آنها همکاری می کنند.
ویژگی دوم مهربانی و رحمت به مؤمنین است که در قرآن و روایات معصومین «علیهم السلام» آمده است. «رُحَمَاء بَیْنَهُمْ، در میان خود مهربانند،»
«من مواعظ النبی صلی الله علیه وآله وسلّم:[1] خیارکم أحسنکم أخلاقاً، الذین یَألفون و یُؤلفون. بهترین شما، کسانی هستند که برخوردشان با مردم، از همه بهتر است. چهرهای گشاده دارند که مردم رغبت میکنند با آنان انس و الفت بگیرند.»این هم یک معیار برای شناخت کسانی است که همراه پیامبرند.پس کسانی که ادعا می کنند که در راه پیامبرند، ولی خشونت نسبت به مسلمین را سرلوحه کار خود قرار داده اند؛ در مسیر پیامبراکرم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) نبوده و باید در اعمال خود تجدید نظر کنند و بنگرند که آیا در ادعای خود که اسلام است، واقعا صداقت دارند. در واقع این گروه ها به آیه رحماء بینهم عمل ننموده و نسبت به مسلمین مهر و محبتی ندارند. و به همین دلیل در خط اسلام ناب محمدی(صلّی الله علیه وآله وسلّم) نبوده و از راه ایشان جدا هستند.
«تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا» ویژگی سوم و چهارم: نهایت خضوع در مقابل پروردگار عالم هستی است، که در رکوع و سجده متجلی می شود. «سِیمَاهُمْ فِی وُجُوهِهِم مِّنْ أَثَرِ السُّجُودِ»، نشانه ی بعدی یاران پیامبر(صلّی الله علیه وآله وسلّم) اثر سجده است که در صورتشان نمایان است. از ویژگی های دیگر یاران پیامبراکرم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) استقلال آنها است. آنها مانند درخت بر پای خود ایستاده و به شرق و غرب وابستگی ندارند. (این استقلال نیز در قرآن آمده است. فَاسْتَوَى عَلَى سُوقِهِ، بر پای خود ایستاده است.) بنابراین کسانی که به بیگانگان تکیه می کنند، از دستورات آسمانی اسلام ناب محمدی(صلّی الله علیه وآله وسلّم) فاصله دارند.
این ویژگی ها نه تنها در قرآن کریم، بلکه در کتب آسمانی قبل از آن مانند تورات و انجیل نیز ذکر شده است. «ذَلِكَ مَثَلُهُمْ فِی التَّوْرَاةِ وَ مَثَلُهُمْ فِی الْإِنجِیلِ؛ این توصیف آنها در تورات و توصیف آنها در انجیل است».بنابراین پیروان پیامبر اعظم(صلّی الله علیه وآله وسلّم) باید این ویژگی های قرآنی را مدّ نظر قرار داده و خود را با آن سنجیده و بنگرند که چقدر در مسیر حضرت هستند.
منبع:
1]تحف العقول صفحه 45