 |
پیشرفت اقتصادی
یا قَوْمِ اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَیْهِ یُرْسِلِ السَّماءَ عَلَیْكُمْ مِدْرارًا وَ یَزِدْكُمْ قُوَّةً إِلى قُوَّتِكُمْ...(هود، 52)
حضرت هود خطاب به مردم گفت: ای قوم من! از پروردگارتان طلب آمرزش كنید و به سوی او بازگردید و توبه نمایید تا او از آسمان پی در پی بر شما باران و بركت بفرستد و نیرویی بر نیروی شما بیفزاید.
106.در جهانبینی و نگاه دینی، یكی از راههای توسعة اقتصادی، دوری از نافرمانی خداوند و جبران گذشته است. تعبیر قرآن كه میفرماید: (توبوا الیه یرسل السماء علیكم مدرارا) هم میتواند اثر معنوی توبه باشد، نظیر نماز باران كه راهی برای نزول باران است و هم میتواند اثر طبیعی آن باشد، زیرا اگر مردم به پاكی و صداقت كسی مطمئن شوند، روابط خود را با او توسعه میدهند.
|
ایمان به هدف
فَلا تَكُ فی مِرْیَةٍ مِمّا یَعْبُدُ هؤُلاءِ ... (هود، 109)
ای پیامبر! به خاطر كفر مردم، در شك و تردید قرار نگیر.
107.مدیران و رهبران باید چنان در ایمان به هدف و آرمان خود، استوار و مطمئن باشند كه انحراف افراد، نتواند ایشان را دچار تزلزل و سستی كند.
استقامت همگانی، اعتدال
فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ وَ مَنْ تابَ مَعَكَ وَ لا تَطْغَوْا ... (هود، 112)
ای پیامبر! در راه خدا استوار باش و در برابر سختیها مقاومت كن و پیروانت را نیز به این استقامت، امر كن و نیز از فرامین عدول نكن.
108.در پایداری بر مشكلات، مدیر باید پیشگام و اسوة استقامت باشد.
109.پایداری مدیران بدون همراهی سایرین، بینتیجه است. (همه باید استقامت ورزند.)
110.مدیران و رهبران، باید در مسیر اعتدال حركت كنند و از افراط و تفریط بپرهیزند.
دانش استراتژیک
وَ كَذلِكَ یَجْتَبیكَ رَبُّكَ وَ یُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْویلِ اْلأَحادیثِ ... (یوسف، 6)
خداوند حضرت یوسف را برگزید و به او علم تعبیر خواب و آگاهی از انجام امور را عطا فرمود.
111.علوم كلیدی و دانشهای استراتژیك را نباید به هر فردی آموخت، برای در اختیار گذاشتن اطلاعات مهم باید افراد را گزینش كرد.
گروه گرایی، برتری بر اساس لیاقت
إِذْ قالُوا لَیُوسُفُ وَ أَخُوهُ أَحَبُّ إِلى أَبینا مِنّا وَ نَحْنُ عُصْبَةٌ ... (یوسف، 8)
برادران یوسف گفتند: یوسف و برادرش بنیامین نزد پدرمان از ما محبوبترند، در حالی كه ما گروهی نیرومند هستیم.
112.تبعیض با تفاوت یكسان نیست. تبعیض، برتری دادن بدون دلیل است و تفاوت، برتری بر اساس لیاقت. لذا برتری دادن افراد بر اساس لیاقتهایشان در ردههای مدیریتی، اصلی معقول و تأیید شده است.
113.گروهگرایی، اگر بدون رهبری صحیح باشد و جهتگیری منفی و مخرب پیدا كند باید شدیداً كنترل شود، زیرا عوامل سقوط را سریعتر فراهم میكند. (برادران حضرت یوسف به همین دلیل دچار انحراف شدند و هنگامی که تحت نظارت و هدایت یوسف قرار گرفتند از اشتباهات خود بازگشتند.)
تقسیم كار
وَ جاءَتْ سَیّارَةٌ فَأَرْسَلُوا وارِدَهُمْ ... (یوسف، 19)
كاروانی از راه رسید و مأمور آب را فرستادند تا آب بیاورد.
114.تقسیم كار یكی از اصول مدیریت و زندگی جمعی است. (كلمه «وارد» به معنی كسی است كه مسؤول آب آوردن است.)
ارتقا از قاعده هرم
عَسى أَنْ یَنْفَعَنا أَوْ نَتَّخِذَهُ وَلَدًا ... (یوسف، 21)
عزیز مصر به همسرش گفت: یوسف را به چشم برده نگاه نكن، امید است در آینده به ما سود برساند (در امور خانه، ما را كمك كند) یا او را به فرزندی بگیریم.
115.تصمیمهای مهم را پس از ارزیابی و به صورت مرحلهای اتخاذ كنید. (اول یوسف به عنوان كمك كار خانه و سپس به عنوان فرزند قرار داده شد.)
116.طی كردن هرم مدیریتی باید مرحله به مرحله صورت پذیرد. در انتخاب مدیران ردههای بالاتر، از مدیران رده پایینی استفاده شود كه پلههای هرم را طی كردهاند.
توانایی رشد
كَذلِكَ مَكَّنّا لِیُوسُفَ فِی اْلارْضِ ... (یوسف، 21)
و اینگونه یوسف را در زمین قدرت بخشیدیم.
117.هیچ گاه زیردستان را نباید دست كم گرفت، چون ممكن است توانایی رشد و طی مدارج عالی را داشته باشند. (یوسف برده، پادشاه شد.)
ترفیع، شفاف سازی، وارستگی
وَ لَمّا بَلَغَ أَشُدَّهاتیْناهُ حُكْمًا وَ عِلْمًا وَ كَذلِكَ نَجْزِی الْمُحْسِنینَ (یوسف، 22)
و چون یوسف به رشد و قوت رسید، به او حكم (نبوت) و علم دادیم و اینگونه پاداش نیكوكاران را میدهیم.
118.ترفیع افراد باید در وقت خود صورت پذیرد، اگر زودتر باشد فرد به صلاحیت لازم نرسیده است و اگر دیرتر باشد انگیزش افراد را كاهش میدهد.
119.دلیل عزل و نصبها را برای دیگران باید بیان كرد تا فضای رقابت در سازمان حاكم شود؛ چنان كه خداوند دلیل نصب یوسف را نیكوكار بودن او شمرده است.
120.تنها علم و توان برای مسؤولیتپذیری كافی نیست، بلكه وارستگی و نیكوسیرتی نیز شرط است. (المحسنین)
