دکتر ژوزف مورخ فرانسوی
دکتر ژوزف مورخ معروف فرانسوي در کتاب " اسلام و اسلاميان" مي نويسد: بعد از رحلت بنيان گذار اسلام يعني محمدبن عبدالله صلي الله عليه و آله اختلاف کلمه و عقيده در تابعين و جانشينان وي
پيدا شد. دسته اي به خلافت دامادش علي بن ابي طالب قائل و دسته ديگري خلافت پدرزن او ابوبکر را قبول نمودند، دسته اول را شيعه و دسته دوم را سني ناميدند. وقتي علي عليه السلام به خلافت
رسيد و عايشه زوجه حضرت محمد صلي الله عليه و آله و دختر ابوبکر بر مخالفت او برخاست و معاويه برادرزن ديگر محمد صلي الله عليه و آله در شام پرچم پادشاهي را برافراشت. در اين موقع
سه دستگي به وجود آمد و جنگهاي شديدي برپا شد و عده زيادي مقتول و مجروح گرديدند. زماني که زمامدار شام( معاويه) به قتل و غارت پيروان علي عليه السلام پرداخت و دستور داد که نام علي
عليه السلام را به زشتي ياد کنند در منابر و مساجد نسبت به علي عليه السلام اهانت نمايند.
عداوت و دشمني بين دو دسته شيعه و سني بيش از پيش شد و شيعيان از زيربار اطاعت بزرگان سنت بيرون آمده و تنفر و انزجار خود را از آنها ابراز داشتند. ولي حکومت و اقتدار در دست تسنن
بود. از بعد از زمان خلافت، شيعيان از ترس حکومت هاي جابر هيچگونه ابراز عقيده اي نمي نمودند و اين شيوه برقرار بود تا واقعه عاشورا که در اين روز به دستور حاکم شام( يزيد بدن معاويه)
حسين عليه السلام و يارانش را در حوالي کوفه به قتل رسانيدند و اين واقعه حائز اهميت شاياني گرديد و پيروان علي عليه السلام برآشفته و موقع را مغتنم شمرده مشغول پيکار شدند و جنگها نموده و
خونها ريخته شد و عزاداري برپا گرديد و کار بجائي رسيد که شيعيان، عزاداري نوه محمد يعني حسين بن علي عليه السلام را جزو مذهب خود قرار دادند و از آن روز تاکنون به پيروي از بزرگان دين
خود که آنها را دوازده نفر از اولاد علي و فاطمه عليها السلام مي دانند و گفتار و رفتار و کردار هر يک از آنها را در مرتبه گفتار و کردار خدا و رسول و تالي قرآن مي شمارند، در عزاداري حسين
عليه السلام شرکت کرده و رفته رفته اين عزاداري از ارکان مذهب شيعه قرار گرفت. با ترقيات سريع السيري که شيعيان در اندک مدتي کردند مي توان گفت در دو قرن ديگر عدد آنها بر ساير فرق
مسلمانان بيشتر خواهد شد و علت اين امر به واسطه سوگواري حسين عليه السلام است.
امروز در هيچ نقطه اي از جهان نيست که براي نمونه دو الي سه نفر شيعه يافت شوند و اقامه عزاداري ننمايند.
" در بندر مارسيل، عربي را ديدم که پيرو مذهب تشيع بود و گويا تبعيت بحرين را اختيار نموده بود. در مهمانخانه جنب اتاق من مسکن داشت در روز عاشوراي حسين عليه السلام به تنهايي احوالات
حسين را مي خواند و گريه مي کرد و سپس مقداري آش که با شکر و برنج تهيه نموده بود بين فقرا تقسيم مي نمود."
شيعيان عقيده دارند که در روزهاي عاشورا و تاسوعا بايستي فقرا را اطعام نمود از اين جهت همه ساله از اموال خود به قدر استطاعت خويش به فقرا کمک مي نمايند و بعضي اوقات اين کمک ها از
ميليونها دلار هم مي گذرد. دسته ديگري از شيعيان براي اقامه مجلس سوگواري وقفياتي نموده اند که ارزش آن بالغ بر ميليونها دلار مي گردد. بايد اعتراف نمود که شيعيان از بذل جان و مال خود در
راه مذهب و سوگواري حسين عليه السلام دريغ ندارند.
امروز در هر نقطه از عالم مسلمانان شايسته ترين افرادي مي باشند که به معرفت علم واقف شده و به خصوص فرقه شيعه بر ساير فرق اسلام مزيت و برتري دارند. (قیام امام حسین و یارانش، ص
24، به نقل از ریدرز دایجست، چاپ نیویورك)
نهصت امام حسین علیه السلام از نگاه مهاتما گاندی
من زندگي امام حسين عليه السلام آن شهيد بزرگ اسلام را به دقت خوانده ام و توجه کافي به صفحات کربلا نموده ام و بر من روشن است که اگر هندوستان بخواهد يک کشور پيروز گردد، بايستي از
سرمشق امام حسين عليه السلام پيروي کند.( مجله نور دانش، شماره 3، سال 1341 شمسي )
عاشورا از منظر مرحوم دكتر كليم صديقي
مرحوم دكتر كليم صديقي، اسلام شناس، متفكر و رئيس پارلمان مسلمانان انگليس با الهام از قيام عاشورا ميگويد:
«در نزد اهل تشيع نخستين گام مؤثر در جهت صحيح، در همان اوايل تاريخ آنان برداشته شد و در قالب رد و نفي هرگونه سازشي با نظامهاي موجود متجلي گرديد و ريشه هاي آن به رد حاكميت يزيد
از سوي امام حسين (ع) و متعاقب آن شهادت ايشان در كربلا بر ميگردد.
او به خوبي چالش جهان تسنن را مد نظر داشته، ميگويد: «بايد اذعان كرد كه در ميان اهل تسنن اين مرحله اصلاحي هنوز آغاز نشده است. انديشه سياسي در ميان اكثريت اهل تسنن همچنان در
جادههاي انحرافي سردرگم است!».
حادثه طف از نظر لیاقت علیخان
اين روز ( عاشورا) براي مسلمانان در سراسر جهان معناي بزرگ دارد، در اين روز يکي از حزن آورترين و تراژيک ترين وقايع اسلام اتفاق افتاد.
شهادت حضرت امام حسين در عين حزن، نشانه فتح نهايي روح واقعي اسلامي بود، زيرا تسليم کامل به اراده الهي به شمار مي رفت، شهادت يکي از عظيم ترين پيروان اسلام مثل درخشنده و پايدار
براي همه ما است.
اين درس به ما مي آموزد که اشکال و خطرات هر چه باشد نبايد از راه حقيقت و عدالت منحرف شود.(مجله نور دانش، شماره 3)
توندون حسین را می ستاید
شهادت امام حسين عليه السلام از همان زمان که طفلي بيش نبودم در من تأثير عميق و حزن آوري مي بخشيد. من اهميت برپا داشتن اين خاطره بزرگ تاريخي را مي دانم. اين فداکاري هاي عالم از
قبيل شهادت امام حسين عليه السلام سطح بشريت را ارتقاء بخشيده است و خاطره آن شايسته است هميشه بماند و يادآوري شود.( مجله نور دانش، شماره 3)
اثر نهضت حسین از نظر گیبون مورخ مشهور
در طي قرون آينده بشريت و در سرزمين هاي مختلف شرح صحنه حزن آور مرگ حسين موجب بيداري قلب خونسردترين قارئين خواهد شد.( مجله نور دانش، شماره 3)
چارلز دیکنز در مورد نهضت امام حسین علیه السلام اینگونه می گوید :
اگر منظور امام حسين جنگ در راه خواسته هاي دنيائي خود بود، من نمي فهمم چرا خواهران و زنان و اطفالش به همراه او بودند، پس عقل چنين حکم مي نمايد که او فقط به خاطر اسلام فداکاري
خويش را انجام داد.(مجله نور دانش، شماره 3)
حسین علیه السلام از نظر تو ماس کار لایل
بهترين درسي که از تراژدي کربلا مي گيريم، اين است که حسين و يارانش ايمان استوار به خدا داشتند، آنها با عمل خود روشن کردند که تفوق عددي در جائي که حق با باطل روبه رو مي شود،
اهميت ندارد و پيروزي حسين با وجود اقليتي که داشت باعث شگفتي من است.( مجله نور دانش، شماره 3)
آنتوان بارا نویسنده کتاب حسین در اندیشه مسیحیت
نويسنده و متفکر مسيحي نويسنده کتاب حسين ( ع)، در‌نشست «اهل بيت از منظر انديشمندان غيرمسلمان» در تشريح كتاب خود گفت: انگيزه تأليف اين كتاب توسط من، آشنايي با حماسه كربلا بود.
وي افزود: در طول تحقيق و پژوهشي كه درباره واقعه تاريخي عاشورا داشتم، شيفته شخصيت امام حسين (ع) شدم، زيرا ديدم كه اين شخصيت، اقيانوسي از اخلاق، رسالت و قداست است.
اين نويسنده و متفكر مسيحي با اشاره به اين موضوع كه امام حسين (ع) با قيامي كه انجام داد، توانست رسالت جدش را احيا كند، گفت: هنگامي كه تأليف كتاب حسين (ع) در انديشه مسيحيت
را شروع كردم، در آغاز كار نويسندگي بودم؛ اما چون شخصيت امام حسين (ع) داراي ابعاد مختلف قدسي و اعتقادي بود، تلاش كردم تا حماسه را از ديدگاه يك مسيحي منعكس كنم.
اين نويسنده سوري‌الاصل ادامه داد:
امام حسين (ع) خود و خانواده‌اش را فداي رسالت اسلام كرد و با قرباني كردن خود، نه تنها اسلام، بلكه تمام اديان الهي را احيا كرد.
بارا با تأكيد بر اينكه به عنوان يك مسيحي و نه يك خاورشناس به مسأله قيام عاشورا پرداخته است، اظهار كرد: مستشرقين تنها با حس تاريخي، وقايع مختلف را نگارش مي‌كنند، اما من براي
نوشتن اين كتاب از حس عاطفي و معنوي استفاده كردم.
وي ادامه داد: خاورشناسان و مستشرقين، جنبه‌هاي تاريخي و مادي وقايع گذشته را مورد بررسي قرار مي‌دهند، اما من سعي كردم كه جنبه‌هاي معنوي و قدسي قيام عاشورا را مورد بررسي
قرار دهم.
اين نويسنده مسيحي در ادامه سخنان خود گفت: كتاب «حسين در انديشه مسيحيت» از ديدگاه اسلامي، چه سني و چه شيعي نوشته نشده است؛ بلكه تحليلي از انديشه يك مسيحي است كه آنها را
از متون تاريخي و اسلامي برگرفته است.
بارا با بيان اينكه تحقيق درباره شخصيت امام حسين (ع) نشان مي‌دهد كه وي وجدان تمام اديان تا ابد است، گفت:
امام حسين (ع) تنها شهيد راه اسلام نبود؛ بلكه شهيد همه اديان الهي است. شهادتي كه امام حسين (ع) به آن رسيد، مي‌تواند الگويي براي تمام مؤمنين و آزادمردان همه اديان باشد.
در حقيقت امام حسين (ع) شهيد راه تمام بشريت است، همچنان كه حضرت علي (ع) اينگونه بود.
بارا در ادامه تأكيد كرد: همانطور كه سازمان ملل متحد از انديشه‌هاي امام علي (ع) براي تعيين حقوق بشر بهره گرفت، مي‌تواند انديشه امام حسين (ع) را الگوي آزادگي بشريت معرفي كند.
وي افزود: هر چند آن هم لازم است؛ اما بايد از نظر فكري و اعتقادي واقعه عاشورا را تحليل و به زبان‌هاي مختلف ترجمه كرد و آن را اشاعه داد.
بارا گفت:امام حسين (ع) اقيانوسي از معرفت، دانش، حماسه و فداكاري است و اين حماسه او بود كه اسلام و تمامي اديان الهي را زنده كرد.
وي تأكيد كرد: ما نبايد حماسه امام حسين (ع) را از نظر ظاهري مورد تحليل و ارزيابي قرار دهيم، امام حسين (ع) خواستار تحقق اهداف معنوي روحي و فكري بود و با خروجش يك درس
بزرگ براي تمامي بشريت داد.
اين نويسنده سوري و مسيحي ادامه داد:
اگر امام حسين (ع) قيام نمي كرد، اسلام منحرف مي شد و پس از آن زاويه انحراف بزرگتر و شامل همه اديان الهي مي‌شد و ديگر بر روي زمين ديني باقي نمي‌ماند.
در حقيقت حركت امام حسين (ع) يك حركت معنوي و براي جلوگيري از انحراف دين جدش پيامبر (ص) بود.
وي با بيان اينكه بايد حماسه عاشورا را از بعد معنوي، فكري و جهادي مورد ارزيابي قرار داد، گفت: در قيام امام حسين (ع) يك تكليف الهي وجود داشت. متأسفانه برخي از افراد مثل «ابن
تيميه» با تهمت و بهتان گفت كه خروج حسين (ع) بين مسلمانان فتنه برانگيخت؛ اما اين گفته پوچ و بي‌ارزش خود فتنه ايجاد كرد.
بارا در ادامه سخنان خود اظهار كرد:
قيام امام حسين (ع) يك معيشت و خواست الهي بود همانگونه كه موسي در برابر فرعون، يحيي در مقابل قدرتمندان زمان، عيسي در مقابل يهود و محمد (ص) در مقابل قريش قيام كردند و با
نابود كردن بت‌هاي پوشالي، انديشه الهي را به جامعه هديه دادند.
