امام صادق (عليه السلام) برای اثبات ولایت علما، از آیة قرآن استفاده کردهاند؛ آن حضرت در روایتی که در اکثر تفاسیر معتبر روایی[از جمله: الميزان، البرهان ، تفسير العياشى و نور الثقلين ] آمده است، میفرمایند: «از جمله چيزهايى كه به سبب آن، كسى مستحقّ امامت مىشود: پاكدامنى و پاكى از گناهان و معاصى هلاكتبارى است كه [آدمى] را لایق آتش دوزخ مىكند و ديگر، آگاهى روشن از تمام حلالها و حرامهايى كه مردم بدانها نياز دارند و سوم، علم به قرآن (و شناخت خاص و عام و محكم و متشابه و ناسخ و منسوخ آن و...)» ابی عمرو زبیری پرسید: چه دلیلی وجود دارد برای آنکه ويژگیهای رهبری و امامت، تنها در اموری است که شما فرمودید؟ حضرت فرمودند: «بهدلیل این قول پروردگار که درباره کسانی است که از سوی خداوند در ایجاد حکومت اذن دارند؛ «إِنَّا أَنْزَلْنَا التَّوْراةَ فِيها هُدىً وَ نُورٌ يَحْكُمُ بِهَا النَّبِيُّونَ الَّذِينَ أَسْلَمُوا لِلَّذِينَ هادُوا وَ الرَّبَّانِيُّونَ وَ الْأَحْبارُ»؛[ مائده: 44]تورات را ما نازل كرديم كه در آن هدايت و نور بود؛ انبياء كه اسلام آوردند با آن در بين يهوديان حكم مىكردند، و همچنين ربانيون که مربيان مردم بودند و علما، بر طبق تورات در بين مردم حكومت مىكردند.» پس دسته دوم از پیشوایان، یعنی ربانیون، غیر از انبیاء هستند؛ آنها کسانی هستند که مردم را با علم خود تربیت میکنند. و دسته سوم یعنی احبار، همان علماء هستند و آنها، غیر از دسته دوم یعنی ربانیونند.»
حضرت آیة الله جوادی آملی دربارهی علت استفاده از عنوان «اسلامی» دربارهی پیامبران دیگر ادیان ابراهیمی، میفرمایند: چون «اسلام» تنها دین الهی است:«إنَّ الدّینَ عِنْدَاللهِ الإسْلام» (آل عمران - 19)و هیچ دینی غیر از آن مرضی و مقبول خداوند نیست:«وَمَن يَبْتَغِ غَيْرَ الإِسْلاَمِ دِينًا فَلَن يُقْبَلَ مِنْهُ وَ هُوَ فِي الآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ» (آل عمران-85)، بنابراین، تنها رهآورد همهی پیامبران الهی، همانا اسلام بوده و حکومت آنان نیز اسلامی بوده و میباشد. (ولایت فقیه؛ ولایت فقاهت و عدالت، ص 103)
«الْفُقَهَاءُ أُمَنَاءُ الرُّسُلِ مَا لَمْ يَدْخُلُوا فِي الدُّنْيَا قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَا دُخُولُهُمْ فِي الدُّنْيَا قَالَ اتِّبَاعُ السُّلْطَانِ فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ فَاحْذَرُوهُمْ عَلَى دِينِكُم» (رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) فرمود: دانشمندان فقيه تا هنگامى كه وارد دنيا نشدهاند امين پيغمبرانند. عرض شد يا رسول اللَّه! معنى ورودشان در دنيا چيست؟ فرمود: پيروى از سلطان جائر، پس چون چنين كنند نسبت به دينتان از ايشان برحذر باشيد) الكافي، ج1، ص:
